Դա ինտիմ գործընթաց էր

  • Հարցազրույց - 17 Մայիսի 2012, 15:36

Հարցազրույց ՀՅԴ բյուրոյի անդամ Վահան Հովհաննիսյանի հետ

- ԱԺ ընտրությունների արդյունքների վերաբերյալ ՀՅԴ-ն տարածել էր հայտարարություն՝ իր դժգոհությունը հայտնելով արդյունքների վերաբերյալ: Ձեր կարծիքով, ստեղծված իրավիճակի համար ո՞վ է մեղավոր՝ հասարակությունը, իշխանությունը, ընդդիմությունը, թե ով:

- Մեղքն ամբողջ հասարակությանն է, բայց արդար չի ողջ հասարակության մեղքը բոլորի վրա բաշխել հավասարաչափ: Հիմնական մեղավորն իշխանությունն է, իշխանություն կազմող քաղաքական ուժերը, որոնք օգտագործեցին իրենց քաղաքականության արդյունքում բարոյապես սնանկացած հասարակության հուսալքված, անտեր ու խեղճ վիճակը:

- Այս իրավիճակը նման ձեւով շարունակվելու դեպքում այլեւս իմաստ ունի՞ քաղաքականությամբ զբաղվել, ընտրություններ կազմակերպել ու անցկացնել:

- Պետք է պայքարել, որպեսզի կարողանանք ընդլայնել ազատ քվեարկության պատրաստ մարդկանց շրջանակները:

- Հնարավոր համարո՞ւմ եք:

- Անհնարին ոչինչ չկա, ուղղակի՝ պայքարել է պետք: Դրա համար պետք է չհուսալքվել, չկոտրվել:

- 2013 թ. նախագահի ընտրություններում ՀՅԴ-ն ունենալո՞ւ է իր թեկնածուն:

- Մենք մոտ ժամանակներս ունենալու ենք ՀՅԴ Գերագույն ժողով, որն էլ կորոշի մեր անելիքները: Ես այս պահին ոչինչ ասել չեմ կարող: Կան մասնավոր տեսակետներ, բայց թե ինչ որոշումով մենք կգնանք այդ ընտրություններին, ես չեմ կարող ասել:

- Տեսակետ կա, որ ԲՀԿ-ի հետ համագործակցությունից շահեց միայն այդ կուսակցությունը, իսկ ՀԱԿ-ը եւ ՀՅԴ-ն բավականին ձայներ կորցրին: Ընդհանրապես՝ արդյունավե՞տ էր արդյոք այդ համագործակցությունը:

- Դա միայն ընտրությունները վերահսկելու համար էր նախատեսված: Իմ կարծիքով՝ արդյունավետ չէր այդ համագործակցությունը: Բայց հրաժարվել այդ փորձից, ինչպես արեցին Ժառանգության ներկայացուցիչները, դա էլ ճիշտ չէր:

- Ընտրությունների նման արդյունքների համար ընդդիմությունը մեղավորություն ունի՞:

- Բոլորն էլ մեղավորություն ունեին: Բայց ես ասացի, որ հասարակության մեջ մեղքը բաժանվում է տարբեր չափաբաժնով, տարբեր ծանրությամբ: Բայց հիմնական մեղքը իշխանությանն է:

- ՀՅԴ-ն դժգոհ է ընտրությունների արդյունքներից, իսկ ինչո՞ւ չդիմեց ՍԴ:

- Դիմի ՍԴ, որ ի՞նչ: Այսինքն՝ երբ եք դուք մեր դատարաններում արդարության հասել, որ հիմա էլ մեզ եք ՍԴ ուղարկում: Ես չեմ կարծում, թե ՍԴ դիմելն իմաստ ունի: Այն օրը, երբ ՍԴ-ն որոշում ընդունեց մերժել ընտրություններից հետո ընտրություններին մասնակցած մարդկանց ցուցակները հրապարակելու դրույթը ԸՕ-ում վերականգնելու մեր պահանջը, դրանից հետո ընտրությունների հետ կապված որեւէ դիմում տալն անիմաստ է: Ընդ որում, ես չեմ կարծում, որ ընդդիմության ապացուցողական բազան այնքան հզոր է, որ որեւէ բան փոխի: Առաջ, եթե ընտրություններում արձանագրվում էին անճոռնի երեւույթներ՝ ծեծուջարդ, քվեատուփի լցոնում, առեւանգում եւ այլն, ապա այս անգամ ընտրակեղծիքները կատարվել են բոլորովին այլ միջոցներով: Այն, ինչ կատարվել է՝ ճնշում, ընտրակաշառքի բաժանում, ուժային կերպով ձայների բաշխում, ինտիմ պրոցես է: Դա բաց չի իրականացվել, որ կարողանաս փաստերը տանել դատարան: Ընտրակաշառք վերցրածներից ո՞վ է գալու եւ դրա մասին պատմելու: Շատերն են անկեղծ պատմում եղելությունը, բայց դատարանում չեն տալիս վկայություն: Ընտրակեղծիքները պետական համակարգով են իրականացրել ու հիմա դրանք պետական համակարգում բողոքարկելն անիմաստ է:

- Ընտրությունների վերահսկման միասնական շտաբի անդամ կուսակցություններով միասին ՍԴ դիմելը, պայքարելն արդյոք քաղաքական լավ էֆեկտ չէր ունենա:

- Քաղաքական էֆեկտ միգուցե դա ունենար: Բայց՝ այդ քայլին պետք է դիմեին առնվազն երեքով՝ ՀԱԿ, ՀՅԴ եւ ԲՀԿ: Պետք է երեքով գնայինք ՍԴ, բողոքարկեինք ընտրությունների արդյունքները, բերեինք խախտումների մասին ողջ տվյալները: Նման սցենարը ԲՀԿ-ի դեպքում մի շարք պատճառներով անհնարին է: ԲՀԿ-ն չի գնա այդ քայլին: Իսկ միայն Կոնգրեսի հետ գնալ ՍԴ, մենք դրանով առանձնապես հետաքրքրված չենք:

- Գուցե այդ ժամանակ էֆե՞կտ լիներ:

- Չեմ կարծում: Արդյունք կարող էր լինել, եթե բոլորը գնային: Բայց բոլորի պարագան կարծես թե փակ է:

- Իշխանությունը կարծես կոալիցիոն փնտրտուքների մեջ է: ՀՅԴ-ին արդյոք եղե՞լ է առաջարկ՝ կոալիցիա կազմելու:

- Ոչ:

- Եթե առաջարկ լինի՝ կգնա՞ք այդ քայլին, թե ոչ:

- Ոչ:

- 5 հոգանոց խմբակցությունը ի՞նչ է անելու ԱԺ-ում, ինչպե՞ս եք պատկերացնում 5 հոգով գործունեություն ծավալելը:

- Այն խորհրդարանում, որտեղ իշխող մեծամասնությունը պատկանում է բյուրոկրատական ապարատի կողմից ճշտված մարդկանց, ապա որեւէ նշանակություն չունի՝ 5 հոգով ես, թե 10 հոգով: Մենք երբ 5 տարի առաջ 16 պատգամավոր ունեցանք, դա ընտրել է ուրիշ հասարակություն, ուրիշ պայմաններում, արտագաղթի, տնտեսական զարգացվածության տարբեր միջավայրում: Այս երկու իրավիճակներն էլ համատեղելի չեն: 16 հոգի, 5, թե 1… կապ չունի, մենք կռիվ կտանք մինչեւ վերջ: Տարբերություն չկա: Մեր աշխատանքը խորհրդարանից դուրս, դա իսկապես լուրջ փոփոխություններ կկրի: Բայց սա Բյուրոյի որոշելիք հարց է:

- Տարբերա՞կ է նաեւ ԱԺ-ից դուրս պայքար ծավալեք:

- Մենք խորհրդարանի ներսում պայքարով երբեք չենք էլ սահմանափակվել: Քաղաքակիրթ պայքարի տասնյակ մեթոդներ կան, որոնք զուգահեռ ներդրվում են խորհրդարանական պայքարին, եւ այլն:

- Բազմիցս են տվյալներ հրապարակվել այն մասին, որ տարեցտարի գնալով ավելանում է սոցիալական բեւեռվածությունը, աղքատությունը, արտագաղթը եւ այլն: Ընդ որում, այդ տվյալները պաշտոնական են: Ինչպե՞ս է ստացվել, որ օր օրի աղքատացող երկրում իշխանություններն ընտրություններից ընտրություն ավելի շատ ձայներ են ստանում: Այս պարադոքսն ինչպե՞ս հասկանանք:

- Կատարվածի ողջ պարադոքսն էլ հենց դա է: Իշխանությունները շատ լավ հասկանում են, որ խաբել են ողջ հասարակությանը, բայց արել են դա բավական ճարպկորեն: Ինձ չի հետաքրքրում՝ ինչ է մտածում իշխանությունը: Ինձ հետաքրքրում է՝ ինչ է մտածում հասարակությունը: Երեւի շատերը մտածել են, թե իրենց մի ձայնով առանձնապես ոչինչ չի որոշվելու, կարող են ենթարկվել ճնշման, ընտրակաշառք վերցնել եւ այլն: Այդպես մտածել են շատ շատերը, եւ հիմա պարզվել է՝ նրանց ձայնը նշանակություն ուներ: